Tiếp cận thị trường EU từ góc nhìn của các chuyên gia

14/05/2010 15:30

Trong khuôn khổ của Tuần lễ châu Âu diễn ra vào trung tuần tháng 5/2010, nhằm mục đích tăng cường hơn nữa quan hệ thương mại Việt Nam - EU, ngày 11/5 vừa qua Phòng thương mại & Công nghiệp Việt Nam chi nhánh Tp.Hồ Chí Minh (VCCI – HCM) đã phối hợp với Phái đoàn EU tại Việt Nam tổ chức “Diễn đàn Thương mại Viet Nam – EU” với chủ đề “Quan hệ chiến lược Việt Nam – EU và hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường EU”.

EU với 27 nước thực sự là một thị trường rộng lớn, đa dạng, có nhiều triển vọng cho hàng xuất khẩu của Việt Nam nhưng đồng thời cũng là một thị trường hết sức khắt khe. Chinh phục thị trường này đòi hỏi nhiều nỗ lực và sự đầu tư, nhất là khi Việt Nam phải cạnh tranh với Trung Quốc, một cường quốc về các mặt hàng xuất khẩu. Bên cạnh đó dù thực hiện một quy chế thuế nhập khẩu nhưng đặc điểm của từng thị trường riêng vẫn có khác biệt về văn hóa, phong cách tiêu dùng. Việc tạo ra một sản phẩm đáp ứng được thị hiếu của cả 27 nước là một thách thức lớn mà doanh nghiệp Việt Nam cần vượt qua khi tiếp cận thị trường này.

Phát biểu tại Diễn đàn, ông Antonio Berengue – Tham tán Thương mại EU tại Việt Nam cho biết EU và Việt Nam đang tạo nhiều điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp hai phía thâm nhập thị trường của nhau thông qua nhiều chương trình hỗ trợ thương mại song phương. Doanh nghiệp Việt Nam nên tận dụng điều kiện này khi có kế hoạch tạo dựng kinh doanh lâu dài ở EU.

EU là một thị trường có nhiều quy định kỹ thuật khắt khe, chủ yếu nhằm bảo vệ sức khỏe con người, môi trường và phát triển bền vững. Hiện Việt Nam đang đối mặt với nhiều yêu cầu rất gay gắt của EU như qui định về đánh bắt hải sản (IUU), chăm sóc động vật và sắp tới là quy định về khai thác gỗ. Theo đó ông Antonio Berengue khuyến nghị các doanh nghiệp Việt Nam trước khi xuất hàng vào thị trường EU cần hiểu kỹ thị trường này, hiểu đặc điểm của người tiêu dùng để chủ động nắm bắt thông tin, cơ hội và thâm nhập thành công. Thị hiếu của người tiêu dùng EU hướng nhiều về các yếu tố sức khỏe và thể chất. Người dân châu Âu đặc biệt quan tâm đến những sản phẩm có tính năng bảo vệ sức khỏe, chất liệu từ thiên nhiên, hạn chế hóa chất. Người tiêu dùng khu vực này ngày càng có xu thế ăn uống lành mạnh, tăng các hoạt động ngoài trời có lợi cho sức khỏe. Ngoài ra việc thu nhập tăng và dân trí cao khiến người dân ở đây quan tâm hơn đến những mặt hàng chất lượng cao, đặc biệt thể hiện được tính cá thể, người tiêu dùng muốn họ là trung tâm, sản phẩm phải phục vụ nhu cầu và đề cao tính cá nhân của họ. Các yếu tố khác cũng được quan tâm nhiều như việc kết nối về thông tin sản phẩm và trách nhiệm xã hội của sản phẩm và nhà cung cấp, sản xuất. Tốt nhất các doanh nghiệp Việt Nam cần có cán bộ thông tin chuyên nghiệp nhằm nắm bắt và cập nhật thông tin về các quy định phức tạp và khá nhiều của khối này; đồng thời cần thích ứng với thị hiếu của người tiêu dùng nội khối để việc thâm nhập và tiêu thụ hàng hóa đạt kết quả cao.

Riêng ông Nguyễn Cảnh Cường – Phó Vụ trưởng Vụ Thị trường châu Âu (Bộ Công Thương) khuyến nghị cách tốt nhất để thâm nhập thị trường là mời doanh nghiệp EU hoặc doanh nghiệp Việt kiều hợp tác đầu tư để sản xuất hàng hóa xuất ngược sang EU. Có doanh nghiệp EU tham gia, việc nắm bắt thị hiếu người tiêu dùng tại từng thị trường riêng trong 27 nước EU sẽ trở nên đơn giản và dễ dàng hơn. Ngoài ra doanh nghiệp Việt Nam cũng cần chủ động hơn khi sản xuất, thiết kế và tiếp thị hàng hóa vào thị trường EU. Hiện phần lớn hàng hóa của Việt Nam vẫn là hàng gia công, khiến doanh nghiệp Việt Nam bị động và phụ thuộc vào đối tác. Trong khi những mặt hàng Việt Nam có thế mạnh về vật liệu cũng như tạo được giá trị gia tăng như thủ công mỹ nghệ lại chưa được khai thác triệt để.

Ngoài ra cho đến thời điểm này hình thức kinh doanh sản phẩm tại EU chủ yếu phát triển theo chuỗi, việc xâm nhập chuỗi nên được các doanh nghiệp Việt Nam quan tâm đúng mức. Theo ông Lê Kỳ Anh – Chuyên viên kinh tế và thương mại, phái đoàn EU tại Việt Nam; doanh nghiệp Việt Nam nên có những văn phòng đại diện kinh doanh tại nước ngoài chứ không chỉ phụ thuộc vào các kênh ngoại giao. Doanh nghiệp cũng nên thường xuyên cập nhật thông tin từ các cổng thông tin điện tử hỗ trợ xuất khẩu của phía EU hay của Bộ Công Thương Việt Nam về thị trường nước ngoài mà phổ biến nhất hiện nay chính là Cổng Thông tin Hỗ trợ quan hệ thương mại song phương “Export Help Desk” – nơi doanh nghiệp có thể tìm thấy đầy đủ mọi thông tin về thị trường EU giàu tiềm năng.